به گزارش افرنگ خبر /

جان‌پناه‌های کوهستانی با هدف حفظ جان و ایمنی کوهنوردان در ارتفاعات ساخته می‌شوند اما به تازگی تعدادی از چوپانان با سرقت و انتقال علائم راهنمایی کوه و جان‌پناه‌ها، آغل گوسفندان خود را مستحکم می‌کنند؛ اقدامی که می‌تواند جان کوهنوردان مانده در راه را بگیرد و به همین دلیل ضرورت توجه بیش‌تر به نگهداری و تجهیز این جان‌پناه‌ها در آستانه فصل سرما دوچندان شده است.

 چندی پیش برخی از دامداران، آهن‌آلات و لوازمی را که در مسیر صعود به قله توچال برای نشانه‌گذاری مسیر و ساخت پناهگاه تعبیه شده بود به محل دیگری منتقل کرده و از آن‌ها برای ساخت سرپناهی جهت استفاده خود و دام‌های‌شان استفاده کرده بودند. فدراسیون کوهنوردی پس از اطلاع از این موضوع، به محل مراجعه کرد و این لوازم را به محل قبلی خود بازگرداند.

با فرارسیدن فصل پاییز و زمستان و آغاز بارش‌ها، موضوع پناهگاه‌ها و جان‌پناه‌های کوهستانی اهمیت دوچندانی پیدا می‌کند و لازم است اقدامات لازم برای نگهداری و بهبود وضعیت آن‌ها انجام شود.

حسین امانی در گفت‌وگو با ایسنا، به ماجرای جابه‌جایی آهن‌آلات در توچال اشاره کرد و گفت: این اتفاق در مسیر صعود به قله توچال رخ داده بود. در مسیر مجتمع کوهستانی شیرپلا به سمت قله توچال، علامت‌هایی برای مشخص کردن مسیر و همچنین آهن‌آلاتی برای ساخت جان‌پناه از قبل تعبیه شده بود که دامداران و چوپانان آن‌ها را به نقطه‌ای که به آب دسترسی داشتند، منتقل کرده و برای خود سرپناهی ایجاد کرده بودند. این کار بدون هماهنگی، اطلاع و کسب اجازه انجام شده بود. حتی نمی‌دانیم آیا برای چرای دام در دامنه قله توچال از منابع طبیعی مجوز گرفته‌اند یا خیر؛ چرا که تا جایی که اطلاع داریم، چرای دام در آن منطقه ممنوع است، اما همچنان شاهد حضور دامداران در این محدوده هستیم. از آنجایی که به صاحب دام‌های منطقه دسترسی نداشتیم، به محل مراجعه کردیم و آهن‌آلات را به مجتمع کوهستانی شیرپلا منتقل کردیم تا در مسیر و محل اصلی خود مورد استفاده قرار بگیرند.

او در واکنش به این که آیا در سایر کوه‌های کشور نیز چنین اتفاقاتی رخ می‌دهد، بیان کرد: پیش آمده است که برخی از دامداران و کشاورزان از لوازم و امکانات موجود در طول مسیر، استفاده دیگری کرده‌اند، اما این موارد انگشت‌شمار بوده و به این شکل اتفاق نیفتاده است. از آنجایی که جان‌پناه‌ها در ارتفاعات و در مسیر چشمه‌ها قرار دارند، بسیاری از دامداران و چوپانان از آن‌ها برای فعالیت‌های دامداری استفاده کرده‌اند. در زمان‌هایی که کوهنوردان در آن مناطق حضور ندارند، مشکلی ایجاد نمی‌شود، اما وقتی حضور دامداران و کوهنوردان هم‌زمان می‌شود، با مشکل مواجه می‌شویم.

امانی در پاسخ به این سوال که چه اقدامات قانونی برای جلوگیری از چنین اتفاقاتی صورت می‌گیرد، گفت: این اتفاقات در محیط کوهستان و دور از دسترس دستگاه‌های نظارتی، انتظامی و منابع طبیعی رخ می‌دهد. این‌که بخواهیم به دلیل استفاده غیرمرتبط از یک جان‌پناه کوهنوردی از فردی شکایت کنیم، هم ممکن است زمان‌بر باشد و هم رسیدگی به آن دشوار است. کار سختی است که از یک مأمور بخواهیم پنج ساعت کوهنوردی کند تا به نقطه مورد نظر برسد.

او با بیان این که کمیته پناهگاه‌های فدراسیون و هیات‌های کوهنوردی استان‌ها، با توجه به شرایط اقتصادی و بضاعت موجود، ایرادات جان‌پناه‌های نیازمند مرمت را برطرف می‌کنند، تأکید کرد: لازم است به کمیته پناهگاه‌های فدراسیون و هیات‌ها کمک شود تا بتوانیم شرایط را بهبود ببخشیم. برخورداری جان‌پناه‌ها از چراغ روشنایی با استفاده از انرژی پاک خورشیدی و امکاناتی برای شارژ تلفن همراه کوهنوردان، از حداقل نیازهاست. باید اقداماتی در زمینه رنگ‌آمیزی و تجهیز این اماکن انجام دهیم که با توجه به مشکلات مالی، دشوارتر شده است. بخشی از این هزینه‌ها را بخش خصوصی و فدراسیون تأمین می‌کنند، اما اگر حمایت بخش خصوصی تقویت شود تا بتوانیم ایرادات این فضاهای ورزشی را برطرف کنیم، اقدام ارزشمندی خواهد بود.

امانی در پاسخ به این سوال که آیا جان‌پناه‌های کشور چراغ روشنایی و آنتن دارند؟ گفت: به‌طور معمول چنین امکاناتی ندارند و فقط در موارد معدودی از آن‌ها برخوردارند. ما به چراغ چشمک‌زن، روشنایی و امکان شارژ تلفن همراه نیاز داریم که تأمین آن‌ها هزینه قابل توجهی دارد.

او درباره کمک وزارت ورزش و شرکت توسعه و نگهداری اماکن ورزشی نیز بیان کرد: وزارت ورزش متناسب با فعالیت و نیاز فدراسیون کوهنوردی، کمک‌هایی را در قالب حمایت از فدراسیون‌های ورزشی در اختیار ما قرار می‌دهد. از سوی دیگر، شرکت توسعه و نگهداری اماکن ورزشی وزارت ورزش نیز مسئولیت پوشش اماکن ورزشی را برعهده دارد و ما در تعامل با این مجموعه هستیم تا از ظرفیت‌های آن برای بهبود شرایط پناهگاه‌ها استفاده کنیم.

رئیس کمیته پناهگاه‌ها و جان‌پناه‌های فدراسیون کوهنوردی، بخشی از مشکلات این حوزه را ناشی از رفتار برخی کوهنوردان و طبیعت‌گردان دانست و عنوان کرد: برخی افراد پس از استفاده از جان‌پناه‌ها در فصل پاییز و زمستان، به جای بستن در، آن را باز می‌گذارند. همین موضوع باعث می‌شود با توجه به بارش‌ها، حجم قابل توجهی برف وارد جان‌پناه شود و به یخ تبدیل شود. در نتیجه، عملاً جان‌پناه غیرقابل استفاده خواهد شد. نکته دیگر این که برخی افراد هنگام استفاده از جان‌پناه، روی در و دیوار آن یادگاری می‌نویسند یا مطالبی درج می‌کنند که در شأن محیط ورزش نیست و به چهره این ورزش آسیب می‌زند.

امانی در پایان از علاقه‌مندان به کوهنوردی دعوت کرد تا در مرمت و تجهیز جان‌پناه‌ها مشارکت کنند و گفت: این جان‌پناه‌ها در حفظ جان مردم اهمیت زیادی دارند. افرادی که به امور خیر ورزشی علاقه‌مند هستند و تمایل به کمک دارند، می‌توانند با کمیته پناهگاه‌های فدراسیون تماس بگیرند و به هر شکل ممکن برای مرمت و بهبود این اماکن مشارکت کنند تا بتوانیم از آنها برای حفظ ایمنی و جان مردم استفاده کنیم.